เมื่อพูดถึงสัตว์ที่ก่อให้เกิดความรำคาญและเป็นอันตรายต่อมนุษย์ ยุงคงเป็นอันดับต้น ๆ ที่ต้องนึกถึงอย่างแน่นอน ยุงที่เป็นพาหะนำโรคที่พบในประเทศไทย แบ่งออกเป็น 4 สายพันธุ์ ได้แก่ ยุงก้นปล่อง ยุงลาย ยุงรำคาญ และยุงเสือหรือยุงลายเสือ แต่ยุงลายเป็นยุงที่พบได้บ่อยตามบ้านเรือนทั่วไป นอกจากจะกัดและทำให้เราคันแล้ว ยังเป็นพาหะนำโรคร้ายแรงหลายชนิดมาสู่มนุษย์ ดังนั้นการป้องกันตัวจากยุงลายจึงมีความสำคัญอย่างยิ่ง
ยุงลายคืออะไร?
ยุงลาย เป็นยุงที่มีขนาดปานกลาง ชอบหาอาหารในเวลากลางวัน และวางไข่บนน้ำนิ่ง หรือตามแหล่งที่มีน้ำขังต่าง ๆ ยุงลายเป็นพาหะนำโรคที่เรารู้จักกันดี อย่างไข้เลือดออกเป็นหนึ่งในโรคที่มีอัตราเสียชีวิตสูงที่สุด นอกจากนี้ยังเป็นพาหะของโรคอีกหลายชนิด อาทิ ไข้ปวดข้อ (ชิคุนกุนย่า) และไข้ซิกา
ยุงลายจะใช้ประสาทสัมผัสในการดมกลิ่น และการมองเห็นในการระบุจุดที่ตั้งของเหยื่อ ไม่ว่าจะเป็น กลิ่นคาร์บอนไดออกไซด์จากลมหายใจ ความร้อนในร่างกาย เหงื่อ และกลิ่นตัว ซึ่งกลิ่นเหล่านี้จะผ่านเส้นประสาทรับกลิ่นบนหนวด ทำให้ยุงลายสามารถพบเหยื่อในระยะไกลแม้ว่าจะมองเห็นไม่ชัดก็ตาม โดยปกติยุงตัวเมียจะล่าเหยื่อเพื่อดูดเลือดเพื่อขยายพันธุ์ ส่วนยุงตัวผู้ดูดน้ำหวาน
การป้องกันตัวจากยุงลาย
ผลิตภัณฑ์ป้องกัน
การป้องกันตัวจากยุงลาย สามารถเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ทั้งแบบเคมี เช่น สเปรย์ที่มีส่วนประกอบของ DEET (ชื่อสามัญของ N,N-Diethyl-m-toluamide) และผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติ อาทิ ผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมของน้ำมันตะไคร้หอมและน้ำมันเลมอนยูคาลิปตัส ซึ่งสามารถช่วยปกป้องร่างกายจากยุงลายด้วยกลิ่นหอมจากธรรมชาติ เนื่องจากกลิ่นจะไปรบกวนการทำงานประสาทสัมผัสการรับกลิ่นของยุงลายได้เป็นอย่างดี ทำให้ยุงไม่สามารถหาเหยื่อได้พบ จึงไม่เข้ามารบกวน และถือเป็นทางเลือกที่ปลอดภัยสำหรับผิวผู้ใช้และเด็ก เพราะไม่มีส่วนผสมของสารเคมี น้ำหอม พาราเบน สามารถใช้ได้ทุกวัน โดยไม่ต้องกังวลว่าสารเคมีจะสะสมในร่างกาย สามารถสเปร์ยลงผิวหนังได้โดยตรงไม่ทำให้เกิดการระคายเคืองต่อผิว ซึ่งผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมจากธรรมชาติสามารถหาได้ง่าย มีอยู่ทั่วไปตามท้องตลาดไม่ว่าจะเป็นแบบแผ่นปิดกันยุง หรือ สเปรย์ Aerosol ซึ่งสเปรย์แบบ Aerosol จะให้ละอองเล็ก กระจายได้กว้าง ไม่ทำให้เหนียวเหนอะหนะ
สารเคมีกลุ่ม DEET เป็นสารเคมีสังเคราะจัดอยู่ในหมวดวัตถุอันตรายชนิดที่ 3 ออกฤทธิ์โดยไปรบกวนกลไกการรับรู้กลิ่นของยุงแม้จะเป็นที่นิยมแต่ก็มีโอกาสก่อให้เกิดการแพ้และระคายเคืองได้ มีผลต่อ ระบบประสาทเมื่อใช้ในปริมาณมาก จึงควรระมัดระวังในการใช้งานเพื่อไม่ให้เกิดอันตรายต่อผู้ใช้และเด็ก
ในพื้นที่ที่ยุงลายแพร่ระบาด การปกป้องตัวเราจากอันตรายที่ (แทบ) มองไม่เห็นเหล่านี้เป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง ยุงลายมิใช่เพียงแมลงที่น่ารำคาญเท่านั้น แต่ยังเป็นพาหะนำโรคร้ายแรงที่คุกคามชีวิตเรา ด้วยการตระหนักถึงภัยร้ายของยุงลาย การปฏิบัติตามมาตรการป้องกัน และการใช้ผลิตภัณฑ์กันยุงอย่างมีประสิทธิภาพ เราสามารถสร้างเกราะป้องกันที่แข็งแกร่งเพื่อปกป้องตัวเราและคนที่เรารักจาก “เจ้าตัวเล็ก…ตัวร้าย” นี้ได้เป็นอย่างดี
สถานที่จำหน่าย